Solarni park u Nevesinju: “Etmaxu” koncesije, od Rusa investicija!?

Autor: Direkt Aktuelno Društvo Politika
8 minuta čitanja

Izgradnju solarnog parka u Nevesinju, za koji je koncesiju dobila kompanija “Etmax” iz Banjaluke, prema saznanjima Impulsa trebalo bi da finansira kompanija sa sjedištem u Ruskoj Federaciji.

Piše: Miljan Kovač/Impuls

Da se očekuje ulazak “ruskog investitora” u partnerstvo s domaćom kompanijom koja ima koncesiju za solarnu elektranu u Nevesinju, za Impuls je potvrdio i Petar Đokić, ministar energetike i rudarstva Republike Srpske.

Upravo Đokić je s vlasnikom “Etmaxa” Sinišom Maksimovićem 31. marta ove godine potpisao ugovor o koncesiji i korištenju solarnih fotonaponskih elektrana, odnosno solarnog parka na području opštine Nevesinje.

Kako je tada rečeno, ukupna snaga panela u parku biće 500 megavata, a procijenjena vrijednost investicije je 880 miliona maraka. Maksimović je naknadno izjavio da će sa svim komponentama investicija dostići vrijednost i do 500 miliona evra.
Međutim, u obraćanju medijama nakon potpisivanja ugovora s ministrom, Maksimović nije mogao potvrditi iz kojih sredstava će finasirati ovaj megalomanski projekat.

„Period u kojem ćemo raditi projektovanje ćemo iskoristiti da odredimo koji je to od modela finansiranja nama najprihvatljiviji, a imamo više ponuda“, zaključio je Maksimović. Za sada, kako je rečeno, uredno je uplatio jednokratnu koncesionu naknadu u iznosu od sedam miliona maraka u budžet Republike Srpske.

Za razliku od Maksimovića, Đokić, izgleda, vidi “koji model finasiranja” bi Maksimoviću mogao biti najprihvatljiviji.

“Postoji mogućnost da ruska kompanija bude partner našoj kompaniji koja ima zaključen ugovor o koncesiji na lokalitetu opštine Nevesinje. Pregovori s njima će se voditi u drugoj polovini avgusta”, rekao je Đokić za Impuls.

Foto: Top portal

S direktorom i vlasnikom “Etmaxa” nismo uspjeli stupiti u kontakt. Njegova sekretarica nam je kratko rekla da je direktor na putu, van zemlje, gdje će ostati više dana, te da nam do njegovog povratka ne mogu ništa reći.

Ima Rusa

Priča o ruskoj investiciji u proizvodnju solarne energije u Nevesinju započela je decembra 2021. godine, nakon što je Milorad Dodik, tada član Predsjedništva BiH, boravio u Rusiji i navodno se sastao s ruskim predsjednikom Vladimirom Putinom. Riječ je o Dodikovoj famoznoj posjeti Ruskoj Federaciji koja je ostala upamćena po tome što s navodnog sastanka s Putinom nije objavljan nijedan snimak, niti je bilo ko, ni u Rusiji ni u BiH, otkrio šta su bile teme sastanka.

Međutim, tada se oglasio načelnik opštine Nevesinje Milenko Avdalović, koji se pohvalio da je jedna od tema sastanka, navodno, bila i izgradnja solarne elektrane pokraj magistralnog puta Nevesinje-Gacko na lokalitetu Kovačica.

On je u programu RTRS-a 3. decembra 2021. godine čak saopštio da je “juče Vlada Republike Srpske dala koncesiju za šezdesetmegavatnu solarnu elektranu pored magistralnog puta Nevesinje-Gacko, na 3-4 kilometra od Nevesinja i da je predsjednik Dodik, prilikom razgovora s Putinom, pomenuo ovu značajnu investiciju za Nevesinje”, rekao je tada Avdalović. Vijest da će Rusi graditi solarnu elektranu na Kovačicama kod Nevesinja prenijelo je više medija.

Nema Rusa

Međutim, u registru koncesija Republike Srpske nikada nije upisana koncesija nekom “ruskom investitoru”.
Demantujući više puta ponovljene tvrdnje načelnika Avdalovića, Đokić je izričit da “nijedna ruska kompanija nije do sada zaključila ugovor o koncesiji na tom lokalitetu”. Investicija se ipak očekuje.

Na povezenost koncesionog ugovora s “Etmaxom” i očekivanim ruskim investitorima, pored vrijednosti investicije, ukazuje i sama lokacija projekta.

Ipak, koncesiju za izgradnju i korištenje solarne elektrane na više puta pomenutim i ruskom investitoru namijenjenim Kovačicama, dobila je kompanija “Etmax” iz Banjaluke.

Kako je planirano, strukturu solarnog parka čine jedna elektrana instalisane snage 200 MW, kao i šest elektrana od po 50 megavata.


Iz proceduralnih razloga, za svaku od ovih elektrana osnovano je posebno preduzeće, a sjedišta svih preduzeća su na adresi: Ramići bb, Banja Luka.

Solarne elektrane “Nevesinje 2” i “Nevesinje 3” planirane su na parcelama katastarske opštine Žiljevo, na nekoliko kilometara od Nevesinja, tako što zahvataju i lokalitet Kovačica.

O Rusima se ne priča

Koliko je upravo do investicije na ovoj lokaciji “nekome” stalo, govori i to što načelnik Avdalović nije propustio priliku ni da na sjednici Skupštine opštine 24. februara ove godine govori o značaju izgradnje solarne elektrane na Kovačicama. Slučajno ili ne, tačno na godišnjicu početka ruske agresije na Ukrajinu. Avdalović ovaj put nije pominjao Ruse. Upravo nakon početka agresije na Ukrajinu koja je, između ostalog, za posljedicu imala i dodatnu političku i ekonomsku izolaciju Ruske Federacije, kao zemlje agresora, bilo kakva poslovna ili privredna saradnja s partnerima iz te zemlje globalno se ne smatra prihvatljivom: Posebno ne u ovom dijelu Bosne i Hercegovine sklonom uticajima Moskve. Toga je izgleda svjestan i načelnik Nevesinja koji samo godinu i po od hvalospjeva o ruskoj investiciji sada poručuje: “Ne petljam se ja ni u šta, što može proći bez mene”, naglašavajući da “opština ne daje koncesije niti bira investitore”.

“Ne daje opština koncesije i ne bira investitore. Mi dajemo samo pozitivno mišljanje. Naš je interes da imamo solarne elektrane i naš je stav da se to ne pravi na obradivom zemljištu, a pustoši i krša, mi u Hercegovini, hvala bogu, imamo dovoljno” – kaže Avdalović. Ipak ne negira da su i Rusi kao partneri bili u opticaju.

“Govorilo se o nekim ruskim investitorima, pa to sad, valjda, malo škripi zbog političke situacije, spominje se neki novi, ali ide to, ide, biće” – kaže Avdalović.

Dodaje da ne zna o kojem se ruskom investitoru radi, niti ko je s kim pregovarao, te da niko od Rusa nije dolazio u Nevesinje da vidi gdje je ta Kovačica.

Ugovori o koncesijama, međutim, demantuju Avdalovićevu tvrdnju da se izgradnja solarnih elektrana odobrava samo na neobradivom zamljištu. Iz navedenih katastarskih čestica u ugovorima, vidljivo je da se mnoge od njih odnose upravo na njive i pašnjake u najplodnijem dijelu Nevesinjskog polja, a predviđeno je i krčenje šume.


Uostalom, na Kovačicama su se nalazili i posjedi, uključujući i štale “Planinskog dobra” iz Nevesinja, sve dok ovo preduzeće kroz niz spletki, kojima se bave i istražni organi nije završilo u stečaju, a imovina prodata u bescijenje. Dalje, realizacija projekta solarnih elektrana na Kovačicama, pokazaće da li će i imovina ovog nekada uspješnog preduzeća završiti kao premija investitorima solarnih elektrana.

Podijeli članak
Ostavite komentar

Komentariši

Vaša email adresa neće biti objavljivana. Neophodna polja su označena sa *